Слайд 1
Қазақ этнонимі, жүздері, хандығы мен хандары
Презентация
Презентация на тему «Қазақ этнонимі, жүздері, хандығы мен хандары»
10 слайдов · сгенерирована в Презентоше — бесплатном генераторе презентаций
Слайд 2
Қазақ этнонимі
«Қазақ» этнонимі туралы деректер XV ғасырдың екінші жартысынан бастап жиі кездеседі, ал кей зерттеулерде ол 1245 жылы жазылған қыпшақ тіліндегі сөздікте де ұшырасады. Ғалымдардың бір бөлігі бұл атауды «еркін», «кезбе», «тәуелсіз адам» деген мағынамен байланыстырады, ал енді бір тобы оны Жәнібек пен Керейдің соңынан көшкен тайпаларға берілген атаудан таратады. Осылайша, этнонимнің шығуы әлеуметтік мәннен біртіндеп этникалық мәнге ауысқан тарихи үдеріс ретінде қарастырылады.
Слайд 3
Қазақ жүздері
Қазақ халқы тарихи тұрғыдан Ұлы жүз, Орта жүз және Кіші жүз болып үш үлкен бірлестікке бөлінді. Бұл бөлініс көшпелі өмір салты, қоныс аймағы, ру-тайпалық құрам және шаруашылық ерекшеліктерімен қалыптасты. Жүздер қазақ қоғамында ішкі ұйымдасу мен саяси байланыстарды реттеудің дәстүрлі тетігі қызметін атқарды.
Слайд 4
Қазақ хандығының құрылуы
Қазақ хандығының құрылуы XV ғасырдың 50–60 жылдарына жатады және ол Әбілхайыр хан билігінен бөлінген тайпалардың Жетісуға көшуімен тікелей байланысты. Керей мен Жәнібек бастаған топ Моғолстан жеріне қоныстанып, кейін дербес хандықтың негізін қалады. Бұл оқиға қазақ халқының саяси бірігуін жеделдетіп, жаңа мемлекеттік құрылымның қалыптасуына жол ашты.
Слайд 5
Керей мен Жәнібек
Керей мен Жәнібек — Қазақ хандығының негізін қалаған алғашқы билеушілер ретінде танылған тұлғалар. Олар Әбілхайыр ханнан бөлініп шыққан ру-тайпаларды бастап, Жетісуға көшті және сол жерде жаңа хандықтың саяси іргесін қалады. Тарихи деректерде олардың есімдері қазақ мемлекеттілігінің бастауымен тікелей байланысты айтылады.
Слайд 6
Хандықтың нығаюы
Қазақ хандығы құрылғаннан кейін Қасым хан тұсында күшейіп, аумағы кеңейді және саяси беделі артты. XVI ғасырдың басында хандықтың халқы мен ықпалы өсіп, көрші мемлекеттермен қатынасы күрделене түсті. Осы кезеңде қазақ рулары мен тайпалары бір орталыққа көбірек топтасып, хандықтың ішкі бірлігі нығайды.
Слайд 7
Шайбанилермен қақтығыс
Қазақ хандығының басты қарсыластарының бірі — Шайбанилер әулеті болды, өйткені олар Дешті Қыпшақ пен Мауреннахрға билік жүргізуге таласты. Бұл шайқастар Сырдария бойындағы қалалар үшін, көш жолдары мен саяси үстемдік үшін жүрді. Қасым хан, Хақназар хан және кейінгі билеушілер тұсында қазақтар мен шайбанилер арасындағы күрес ұзаққа созылды.
Слайд 8
Сыр өңірі үшін күрес
Сырдария бойындағы Сығанақ, Созақ, Сауран сияқты қалалар Қазақ хандығы үшін стратегиялық маңызға ие болды. Бұл өңір егіншілік, сауда және әскери бақылау жағынан шешуші орын алды. Сондықтан қазақ билеушілері мен шайбанилер арасындағы қақтығыстардың негізгі өзегі дәл осы қалаларға ие болу болды.
Слайд 9
Тарихи маңызы
Қазақ хандығының құрылуы этникалық бірліктің қалыптасуын тездетіп, қазақ атауын саяси мағынада орнықтырды. Керей мен Жәнібек бастаған қозғалыс кейінгі жүздік жүйе мен хандық басқарудың дамуына негіз қалады. Шайбанилермен болған ұзақ күрес қазақ мемлекеттілігінің беріктігін сынаған маңызды тарихи кезең болды.
Слайд 10
Заключение
Қазақ этнонимі, жүздері және Қазақ хандығының құрылуы бір-бірімен тығыз байланысты тарихи құбылыстар болып табылады. Керей мен Жәнібек бастаған көшу XV ғасырда қазақтың дербес саяси қауым ретінде қалыптасуына жол ашты. Шайбанилер әулетімен күрес хандықтың аумағын, беделін және ішкі тұтастығын айқындаған негізгі оқиғалардың бірі болды.
Нужна такая же презентация, но по своей теме?
Презентоша сгенерирует презентацию по любой теме за минуту — бесплатно.
Создать презентациюДругие готовые презентации
Политика и жизнь Германии в 1914-1939 годахКадровое планирование: принципы, методы, процессы, проблемы и результатыЖизнь и экономика Германии в 1914-1939 годахПринятие своей сексуальности и преодоление внутренних запретовПизанская башня: история, уникальность и спасениеЭкономика Германии в 1914-1939 годах