Слайд 1
Менструалдық цикл және оның реттелуі
Презентация
Презентация на тему «Менструалдық цикл және оның реттелуі»
10 слайдов · сгенерирована в Презентоше — бесплатном генераторе презентаций
Слайд 2
Менструалдық ұғым
Менструалдық цикл — бұл аналық бездер мен жатырда гормондар әсерімен жүретін, жүктілікке дайындықты қамтамасыз ететін ай сайынғы өзгерістер жүйесі. Оның басталуы ретінде етеккір қанының бірінші күні алынады, ал циклдің қалыпты ұзақтығы көбіне 21–35 күн, орташа есеппен 28 күн деп саналады. Бірінші менархе, яғни алғашқы етеккір, әдетте 12–13 жаста басталады, бірақ бұл жас әр адамда әртүрлі болуы мүмкін. Циклдің негізгі мәні — жұмыртқа жасушасының жетілуі, овуляция және жатыр қабырғасының келесі ықтимал жүктілікке дайындалуы.
Слайд 3
Цикл реттелуі
Менструалдық циклді ми, гипофиз, аналық без және жатырдың өзара байланысы реттейді. Гипофиз бөлетін фолликулды ынталандыратын гормон фолликулдың өсуін күшейтеді, ал лютеиндеуші гормон овуляцияны іске қосады. Аналық бездер бөлетін эстроген эндометрийді қалыңдатады, ал прогестерон оны жүктілікке қолайлы күйде ұстайды. Егер ұрықтану болмаса, осы гормондар деңгейі төмендеп, етеккір басталады.
Слайд 4
Бірінші фаза
Циклдің алғашқы бөлігі — фолликулалық фаза, ол етеккірдің бірінші күнінен басталады. Бұл кезде жатырдың ішкі қабаты түсіп, кейін қайта қалпына келе бастайды, ал аналық безде фолликулдар өседі. Әдетте осы фаза шамамен 10–14 күнге созылады және оның соңына қарай бір фолликул толық жетіледі. Дәл осы кезең болашақ жұмыртқа жасушасының қалыптасуымен сипатталады.
Слайд 5
Овуляция сәті
Овуляция — жетілген жұмыртқа жасушасының аналық безден шығуы. Көп жағдайда ол келесі етеккірден шамамен 14 күн бұрын, яғни циклдің ортасында болады. Бұл кезең қысқа, бірақ ұрықтану үшін ең қолайлы уақыт саналады. Егер осы кезде жыныстық қатынас болса, жүктілік басталу ықтималдығы жоғарылайды.
Слайд 6
Екінші фаза
Овуляциядан кейін лютеиндік фаза басталады. Бұл кезде жарылған фолликул сары денеге айналып, прогестерон бөледі, соның әсерінен жатырдың ішкі қабаты одан әрі қалыңдайды. Егер ұрықтану жүрмесе, сары дене кері дамиды да, прогестерон азаяды. Нәтижесінде жатырдың ішкі қабаты түсіп, жаңа етеккір басталады.
Слайд 7
Эндометрий өзгерісі
Цикл барысында ең көп өзгеретін тіндердің бірі — эндометрий, яғни жатырдың ішкі қабаты. Етеккір кезінде ол түлеп түседі, кейін эстроген әсерімен қайта қалыңдайды. Овуляциядан кейін прогестерон оның құрылымын ұрық бекінуге бейімдейді. Осы өзгерістер циклдің сыртқы белгісі ретінде қан кетудің пайда болуына және қайталануына әкеледі.
Слайд 8
Гормондық байланыс
Менструалдық циклдің тұрақтылығы гормондардың дәл үйлесіміне тәуелді. Эстроген фолликулдың жетілуін және эндометрийдің өсуін күшейтеді, ал прогестерон овуляциядан кейінгі кезеңді ұстап тұрады. Гормондар деңгейі көтеріліп-төмендеу арқылы бір фазадан екіншісіне өтуді қамтамасыз етеді. Сондықтан циклдің бұзылуы көбіне осы гормондық тепе-теңдіктің өзгеруімен байланысты болады.
Слайд 9
Цикл мәні
Менструалдық цикл тек қан кету кезеңі емес, ол әйел ағзасының репродуктивтік дайындық жүйесі болып табылады. Әр ай сайын жұмыртқа жасушасы жетіліп, жатыр жүктілікке дайындалады, ал ұрықтану болмаса, процесс қайтадан басталады. Осылайша цикл ағзаның ұрпақ өрбіту мүмкіндігін сақтап тұрады. Оның фазаларын білу денсаулықты бақылауға және өзгерістерді уақытында байқауға көмектеседі.
Слайд 10
Қорытынды
Менструалдық цикл — гормондар арқылы реттелетін, орташа ұзақтығы 28 күнге жуық табиғи биологиялық процесс. Оның негізгі кезеңдері — фолликулалық фаза, овуляция және лютеиндік фаза, ал жатырдың ішкі қабаты осы өзгерістерге сай үнемі жаңарып отырады. Циклдің реттелуінде эстроген мен прогестеронның, сондай-ақ гипофиз гормондарының рөлі шешуші. Бұл құбылысты түсіну әйел ағзасының қалыпты жұмысын дұрыс бағалауға мүмкіндік береді.
Нужна такая же презентация, но по своей теме?
Презентоша сгенерирует презентацию по любой теме за минуту — бесплатно.
Создать презентацию