Слайд 1
Органикалық химиялық қосылыстардың жіктелуі мен номенклатурасы
Презентация
10 слайдов · сгенерирована в Презентоше — бесплатном генераторе презентаций
Слайд 1
Презентация
Слайд 2
Органикалық химия көміртек атомына негізделген қосылыстарды зерттейді, сондықтан оның басты нысаны — көміртек қаңқасы мен функционалдық топтары бар молекулалар. Органикалық заттар табиғатта да, тұрмыста да өте көп кездеседі: мысалы, метан, этанол, сірке қышқылы және глюкоза. Қазіргі жіктеуде олардың қасиеті мен атауын түсіну үшін құрылымдық белгісі, байланыс түрі және функционалдық тобы ескеріледі.
Слайд 3
Органикалық қосылыстарды жіктеудің ең маңызды екі белгісі — көміртек қаңқасының құрылысы және функционалдық топтың түрі. Қаңқа бойынша олар ашық тізбекті, циклді және гетероциклді болып бөлінеді. Функционалдық топ бойынша спирттер, альдегидтер, кетондар, қышқылдар, аминдер және басқа кластар ажыратылады.
Слайд 4
Көміртек қаңқасы ашық тізбекті қосылыстарда түзу немесе тармақталған болады, ал циклді қосылыстарда атомдар тұйық сақина түзеді. Ашық тізбекті қосылыстарға алкандар, алкендер және алкиндер жатады, ал циклділерге алициклді және ароматты қосылыстар кіреді. Мысалы, бензол — ароматты, ал циклогексан — алициклді қосылыс.
Слайд 5
Қаныққан органикалық қосылыстарда көміртек атомдары арасында тек дара байланыстар болады, ал қанықпаған қосылыстарда қос немесе үш байланыс кездеседі. Алкандар қаныққан көмірсутектерге жатады, олардың жалпы формуласы \(C_nH_{2n+2}\). Алкендер мен алкиндерде еселік байланыстар бар, сондықтан олардың реакцияға түсу қабілеті жоғарырақ болады.
Слайд 6
Функционалдық топ молекуланың химиялық қасиетін анықтайды және сол арқылы қосылыстың қай класқа жататынын көрсетеді. Мысалы, гидроксил тобы бар заттар спирттерге, карбоксил тобы бар заттар карбон қышқылдарына жатады. Альдегидтерде формил тобы, кетондарда карбонил тобы, аминдерде амин тобы болады.
Слайд 7
Көмірсутектердің туындыларына галогентуындылар, спирттер, фенолдар, жай және күрделі эфирлер, альдегидтер, кетондар, қышқылдар, аминдер және нитроқосылыстар кіреді. Олардың молекуласында көмірсутек бөлігіне басқа атом немесе атомдар тобы қосылады, сол себепті қасиеті түпкі көмірсутектен өзгеше болады. Мысалы, хлорэтан, этанол және этан қышқылы — бәрі бір көміртек қаңқасына негізделген, бірақ әртүрлі функционалдық топтары бар.
Слайд 8
Номенклатура — органикалық қосылыстарға жүйелі атау беру ережелерінің жиынтығы. Бұл атау молекула құрылысын, негізгі тізбекті, орынбасарларды және функционалдық топты көрсетуі керек. Жүйелі атауда көбейткіш қосымшалар, нөмірлеу және жұрнақтар қолданылады, сондықтан бір заттың атауын оқып, оның құрылысын шамамен анықтауға болады.
Слайд 9
Жүйелі атау құрағанда ең ұзын көміртек тізбегі негізгі тізбек ретінде алынады да, оған орынбасарлар мен функционалдық топтардың орны нөмірмен көрсетіледі. Мысалы, 2-метилпропан атауы негізгі үш көміртекті тізбек пен екінші көміртектегі метил тобын білдіреді. Ал этанол атауындағы -ол жұрнағы спиртке тән гидроксил тобы барын көрсетеді.
Слайд 10
Органикалық қосылыстарды жіктеу олардың құрылымын, қасиетін және өзара байланысын түсінуге мүмкіндік береді. Номенклатура болса, әрбір затқа бірізді әрі нақты атау беріп, химиялық ақпаратты қысқа түрде жеткізеді. Көміртек қаңқасы мен функционалдық топты дұрыс анықтау — органикалық химиядағы ең негізгі дағдының бірі. Осы ережелерді меңгеру күрделі қосылыстарды талдауды және олардың реакцияларын болжауды жеңілдетеді.
Презентоша сгенерирует презентацию по любой теме за минуту — бесплатно.
Создать презентацию