Слайд 1
Әкімшілік және қылмыстық құқық бұзушылықтар
Әкімшілік құқық бұзушылық пен қылмыстық жазаланатын әрекет ең алдымен қоғамдық қауіптілік деңгейі, келтірілетін зиянның ауырлығы және заңда көзделген жаза түрі бойынша ажыратылады. Әкімшілік құқық бұзушылықтар әдетте басқару тәртібіне, қоғамдық тәртіпке немесе белгіленген ережелерге қол сұғады, ал қылмыстық құқық бұзушылықтар қоғамға едәуір жоғары қауіптілік тудырады және Қылмыстық кодекспен реттеледі. Мысалы, әкімшілік істер бойынша ескерту, айыппұл, арнайы құқықтан айыру сияқты жазалар қолданылады, ал қылмыстық істер бойынша жаза неғұрлым қатаң болады және соттылық салдарын туындатады.
Слайд 2
Ажырату критерийлері
Негізгі критерийлерге әрекеттің қоғамға қауіптілік дәрежесі, зиянның мөлшері, кінәнің нысаны, құқыққа қарсы әрекеттің қайталануы және заңда тікелей көрсетілген құрам жатады. Егер адам мәжбүрлеу салдарынан өз іс-әрекетін басқара алмаса, ондай әрекет әкімшілік құқық бұзушылық болып танылмайды. Сонымен қатар біртектес құқық бұзушылықты қайталап жасау немесе ауыр зардап келтіру сияқты белгілер істі қылмыстық-құқықтық деңгейге көтеруі мүмкін.
Слайд 3
Қоғамдық қауіптілік
Әкімшілік құқық бұзушылық көбіне басқару саласындағы тәртіпті бұзумен шектеледі және оның салдары салыстырмалы түрде жеңілірек болады. Қылмыстық жазаланатын әрекетте мемлекет қорғайтын мүддеге келетін қауіп әлдеқайда жоғары болып, адам өмірі, денсаулығы, меншік немесе қоғамдық қауіпсіздікке елеулі зиян келуі мүмкін. Осы айырмашылық әрекеттің құқықтық бағасын айқындауда шешуші мәнге ие.
Слайд 4
Салдар мен зиян
Салдардың сипаты да маңызды өлшем болып табылады, өйткені әкімшілік құқық бұзушылықта зиян көбіне аз мөлшерлі не жедел жойылатын болады. Заңда құқық бұзушылықтың зиянды салдарын болғызбау, залалды ерікті өтеу немесе келтірілген зиянды жою жауаптылықты жеңілдететін мән-жай ретінде көрсетілген. Ал қылмыстық әрекеттерде ауыр зардаптар, адамдар тобының әрекеті немесе алдын ала сөз байласу сияқты белгілер қатаңырақ бағаланады.
Слайд 5
Әкімшілік жауаптылық
Әкімшілік жауаптылық — әкімшілік құқық бұзушылық жасаған адамға мемлекет атынан әкімшілік жаза қолдану арқылы туындайтын құқықтық жауапкершілік. Ол ескерту, әкімшілік айыппұл, мүлікті тәркілеу, арнайы құқықтан айыру, қызметті тоқтату немесе тыйым салу сияқты шаралармен іске асырылады. Бұл жауаптылықтың мақсаты тек жазалау емес, сонымен бірге жаңа құқық бұзушылықтардың алдын алу болып табылады.
Слайд 6
Жауаптылық негіздері
Әкімшілік жауаптылықтың негізі — заңда көрсетілген құрамның болуы, яғни құқыққа қарсы әрекет, кінә және оған байланысты жауаптылық шартының анықталуы. Жаза әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекстің тиісті бабында белгіленген шекте және соған дәл сәйкестікте қолданылады. Кей жағдайларда кәмелетке толмағандық, жүктілік, ауыр отбасылық жағдайлар сияқты мән-жайлар жауаптылыққа ықпал етеді.
Слайд 7
Жаза түрлері
Әкімшілік жазалардың ішінде ең жиі қолданылатындары — ескерту мен айыппұл, бірақ заңда бұдан да қатаң шаралар бар. Оларға құқық бұзушылық құралы болған затты тәркілеу, арнайы құқықтан айыру, рұқсаттан айыру, қызметті тоқтату және заңсыз құрылысты мәжбүрлеп бұзу жатады. Жаза түрін таңдау құқық бұзушылықтың сипатына, салдарына және кінәлінің жеке басына байланысты белгіленеді.
Слайд 8
Жеңілдететін мән-жайлар
Әкімшілік жауаптылықты дараландыру үшін заң жеңілдететін мән-жайларды да ескереді. Оларға кінәлі адамның өкінуі, зиянды салдардың алдын алуы, келтірілген залалды өз еркімен өтеуі, сондай-ақ құқық бұзушылықты қатты жан толқынысының әсерімен немесе ауыр өмірлік жағдайлар салдарынан жасауы жатады. Мұндай мән-жайлар жаза мөлшерін азайтуға немесе неғұрлым жұмсақ шара қолдануға негіз болуы мүмкін.
Слайд 9
Құқықтық маңызы
Әкімшілік құқық бұзушылықтарды қылмыстық жазаланатын әрекеттерден дұрыс ажырату құқық қорғау органдары, соттар және азаматтар үшін өте маңызды. Бұл дұрыс саралау жазаның әділ қолданылуын, адамның құқықтарының қорғалуын және құқық бұзушылықтарға біркелкі құқықтық баға беруді қамтамасыз етеді. Сондықтан әкімшілік жауаптылық пен қылмыстық жауаптылықтың шекарасы заңдағы қоғамдық қауіптілік, зиян және құрам белгілері арқылы нақты айқындалады.
Слайд 10
Қорытынды
Әкімшілік құқық бұзушылық пен қылмыстық жазаланатын әрекеттің ара-жігі қоғамдық қауіптілік, салдардың ауырлығы және заңда белгіленген құрам арқылы ажыратылады. Әкімшілік жауаптылықта ескерту, айыппұл және өзге де ықпал ету шаралары қолданылады, ал қылмыстық жазаланатын әрекеттерде мемлекет әлдеқайда қатаң құқықтық салдар көздейді. Дұрыс саралау заңдылықты сақтауға, жазаны әділ таңдауға және құқық бұзушылықтың қайталануын азайтуға мүмкіндік береді.
Нужна такая же презентация, но по своей теме?
Презентоша сгенерирует презентацию по любой теме за минуту — бесплатно.
Создать презентацию