Слайд 1
Статистикалық зерттеу кезеңдері
Презентация
10 слайдов · сгенерирована в Презентоше — бесплатном генераторе презентаций
Слайд 1
Презентация
Слайд 2
Статистикалық зерттеудің бірінші кезеңі — статистикалық бақылау, яғни бастапқы мәліметтерді жинау. Бұл кезеңде дерек көздері алдын ала белгіленіп, бақылау бағдарламасы жасалады және қажетті ақпарат тіркеледі. Мысалы, халық санағы немесе кәсіпорындардың жылдық есептері дәл осы сатыға жатады. Дұрыс ұйымдастырылған бақылау кейінгі өңдеу мен талдаудың сапасын анықтайды.
Слайд 3
Бақылауға кіріспес бұрын статистикалық дайындық жүргізіледі: зерттеудің мақсаты, объектісі, уақыты және қамту шегі нақты анықталады. Қандай көрсеткіштер жиналатыны, оларды кім және қалай тіркейтіні шешіледі. 2021 жылғы Қазақстандағы ұлттық халық санағы сияқты үлкен зерттеулерде дайындық кезеңі ерекше маңызды болды. Бұл саты қателікті азайтып, деректердің салыстырмалылығын қамтамасыз етеді.
Слайд 4
Екінші кезеңде бастапқы мәліметтер нақты түрде жиналады. Ақпарат сауалнама, есеп құжаттары, тіркеу формалары немесе бақылау нәтижелері арқылы алынады. Мысалы, бір айдағы өндіріс көлемі, мектеп оқушылары саны немесе ауруханаға түскен науқастар туралы деректер осы жерде жиналады. Жиналған мәліметтің толық әрі дәл болуы бүкіл зерттеудің негізін құрайды.
Слайд 5
Жиналған материал бірден талданбайды, алдымен тексеріледі. Бұл кезде артық жазбалар, қайшылықтар, бос ұяшықтар және қате енгізілген сандар анықталады. Егер дерек дұрыс тексерілмесе, кейінгі қорытынды да бұрмалануы мүмкін. Сондықтан үшінші қадам ретінде бақылау нәтижелерін қайта қарап шығу статистикалық зерттеудің міндетті бөлігі болып саналады.
Слайд 6
Үшінші кезеңде мәліметтер өңделіп, топтастырылады. Біртектес көрсеткіштер ортақ белгілеріне қарай біріктіріліп, кестелер мен қатарлар түрінде жүйеленеді. Мысалы, халық саны жас ерекшелігіне, ал кәсіпорындар өнім көлеміне қарай топталуы мүмкін. Осылайша шашыраңқы дерек түсінікті құрылымға айналады.
Слайд 7
Өңделген мәліметтерден жалпылаушы көрсеткіштер есептеледі. Оған абсолюттік шамалар, салыстырмалы көрсеткіштер және орташа мәндер жатады. Мысалы, 1000 адамға шаққандағы туу деңгейі немесе орташа айлық жалақы сияқты көрсеткіштер зерттелетін құбылыстың жалпы бейнесін береді. Бұл сатыда деректер тек сипатталып қана қоймай, салыстыруға да ыңғайланады.
Слайд 8
Талдау кезеңінде статистикалық кестелер, диаграммалар, динамикалық қатарлар және салыстырмалы көрсеткіштер қолданылады. Мұнда құбылыстың даму бағыты, өзгеру қарқыны және себеп-салдар байланыстары анықталады. Мәселен, 2019 бен 2025 жылдар аралығындағы халық санының өзгерісін қарап, үрдісті бағалауға болады. Осы кезең зерттеудің ғылыми мәнін ашатын негізгі бөлік саналады.
Слайд 9
Қорытындылау сатысында алынған нәтижелер түсіндіріліп, нақты тұжырым жасалады. Зерттеу қандай сұрақтарға жауап бергені және қандай заңдылықтар анықталғаны айқындалады. Қажет болса, басқарушылық немесе практикалық ұсыныстар беріледі. Осылайша статистикалық зерттеу бастапқы бақылаудан бастап дәлелді қорытындыға дейінгі толық жолдан өтеді.
Слайд 10
Статистикалық зерттеу кезеңдері бір-бірімен тығыз байланысты және ретімен орындалғанда ғана сенімді нәтиже береді. Алдымен бастапқы мәліметтер жиналады, кейін олар тексеріліп, топталып, өңделеді. Соңында талдау жасалып, қорытынды шығарылады. Бұл кезеңдер кез келген статистикалық жұмыстың ғылыми негізін қалыптастырады.
Презентоша сгенерирует презентацию по любой теме за минуту — бесплатно.
Создать презентацию