Слайд 1
Түркі қағанаты және Ұлы Дала
Презентация
15 слайдов · сгенерирована в Презентоше — бесплатном генераторе презентаций
Слайд 1
Презентация
Слайд 2
Түрік қағанаты 552 жылы құрылып, 603 жылға дейін өмір сүрді. Ол Еуразия даласындағы ең алғашқы ірі түркі мемлекеті ретінде қазақ жеріндегі кейінгі саяси дәстүрдің негізін қалады. Қағанаттың аумағы Алтайдан Қара теңізге дейін созылып, Ұлы Жібек жолының бір бөлігіне бақылау орнатты. Осы кезеңде түркі тайпаларының біртұтас мемлекеттік жүйесі қалыптасты.
Слайд 3
Батыс Түрік қағанаты 603 жылы Түрік қағанатының ыдырауынан кейін пайда болып, 704 жылға дейін сақталды. Оның орталығы Суяб қаласы болды, ал билік «он оқ бұдун» аталған тайпалар бірлестігіне сүйенді. Қағанат Жетісу, Шу мен Іле алқаптарын қамтып, сауда қалаларының дамуына әсер етті. Ішкі тартыстар мен сыртқы қысым оның әлсіреуіне әкелді.
Слайд 4
Түргеш қағанаты 704 жылы құрылып, 756 жылға дейін өмір сүрді. Бұл мемлекет Жетісудағы билік үшін күрес жағдайында қалыптасып, астанасы алдымен Суяб, кейін Тараз маңына ауысты. Түргештер араб шапқыншылығына және шығыстан келген қауіптерге қарсы күресте ерекше көзге түсті. Сұлу қаған дәуірінде қағанаттың беделі күшейіп, Жібек жолындағы орны нығайды.
Слайд 5
Қарлұқ мемлекеті 756 жылы қалыптасып, 940 жылға дейін өмір сүрді. Қарлұқтар Жетісуда билікке келіп, бұрынғы түркі тайпаларының мұрагері болды. Олардың мемлекеті қалалық мәдениет пен көшпелі дәстүрді қатар ұштастырды. Осы кезеңде Баласағұн мен Тараз сияқты орталықтар маңызды рөл атқарды.
Слайд 6
Оғыз мемлекеті ІХ ғасырдың соңы мен ХІ ғасырдың басында Сырдарияның төменгі ағысы мен Арал өңірінде қалыптасты. Астанасы Янгикент болған бұл бірлестік әскери-саяси күшке сүйенді. Оғыздар кейінгі қыпшақтармен және басқа көрші тайпалармен күресте тарихта қалды. Олардың бір бөлігі батысқа көшіп, жаңа этникалық үдерістерге ықпал етті.
Слайд 7
Қимақ қағанаты ІХ ғасырдың соңы мен ХІ ғасырдың басында Ертіс бойында өмір сүрді. Бұл мемлекет жеті тайпадан құралған ірі бірлестік ретінде белгілі болды. Қимақтар солтүстік және шығыс далалардағы саяси үстемдікке ұмтылып, мал шаруашылығы мен айырбас саудасын дамытты. Кейін олардың құрамынан қыпшақтар күшейіп шықты.
Слайд 8
Қарлұқтар билігі Жетісуда түркілік мемлекеттік дәстүрдің одан әрі жалғасуына жол ашты. Бұл кезеңде қала мәдениеті мен егіншілік алға шығып, отырықшылық пен көшпелі өмір өзара байланыста дамыды. Қарлұқ бірлестігінің мұрасы кейін Қарахан мемлекетінің құрылуына негіз болды. Сондықтан бұл дәуір қазақ жеріндегі ортағасырлық өркениеттің маңызды кезеңі саналады.
Слайд 9
Қарахан мемлекеті 942 жылы құрылып, 1210 жылға дейін өмір сүрді. Бұл мемлекет исламды мемлекеттік деңгейде қабылдаған алғашқы түркі әулеттерінің бірі болды. Орталықтары Баласағұн мен Қашғар қалаларымен байланысты, ал мәдениет пен сәулет ерекше дамыды. Жүсіп Баласағұни мен Махмұд Қашқари дәуірі осы мемлекеттік өрлеумен тұспа-тұс келді.
Слайд 10
Қарақытай мемлекеті 1128 жылы құрылып, 1213 жылға дейін өмір сүрді. Ол Жетісу мен Мәуереннахр аумағына ықпал етіп, Қарахан әулетіне үстемдік жүргізді. Мемлекеттің билеушілері «гурхан» титулын қолданды. Қарақытайлар кезеңі аймақтағы саяси тепе-теңдікті ұзақ уақыт сақтап тұрды.
Слайд 11
Найман мен керейіт ұлыстары ХІІ ғасырдың басында күшейіп, кейін моңғол дәуірінің алдында маңызды күшке айналды. Олар қазіргі Қазақстанның шығыс және орталық аймақтарымен шектес далаларда ықпал жүргізді. Бұл тайпалық бірлестіктердің саяси құрылымы дамыған, билік пен әскер жүйесі қалыптасқан еді. Кейін олардың бір бөлігі қазақ халқының этникалық құрамына енді.
Слайд 12
Қыпшақ хандығы ХІ ғасырдың басында қалыптасып, 1224 жылға дейін Дешті Қыпшақ даласында үстемдік етті. Оның иелігі Ертістен Еділге дейінгі кең аумақты қамтыды. Қыпшақтар Еуразия даласындағы ең ықпалды көшпелі бірлестіктердің біріне айналды. Олардың тілі мен мәдениеті кейін қазақ халқының қалыптасуына үлкен әсер етті.
Слайд 13
Х ғасырдан ХІІІ ғасырдың басына дейін Қазақстан жерінде қала мәдениеті мен сауда айқын дамыды. Отырар, Тараз, Испиджаб сияқты қалалар Ұлы Жібек жолы бойындағы маңызды орталықтарға айналды. Бұл қалаларда қолөнер, егіншілік және айырбас сауда қатар өркендеді. Қалалық өмірдің күшеюі өңірдің экономикалық бейнесін түбегейлі өзгертті.
Слайд 14
Орта ғасырларда Қазақстан жерінде жазба дәстүр, сәулет және діни ой-сана қатар дамыды. Қарахан дәуірінде салынған Айша бибі мен Бабаджа қатын кесенелері сол заманның сәулет өнерін танытады. Ислам мәдениетінің таралуы білім мен әдебиеттің өсуіне ықпал етті. Бұл кезеңде түркі әлемінің рухани негіздері нығая түсті.
Слайд 15
Ерте және дамыған орта ғасырлардағы мемлекеттер Қазақстан аумағында түркілік саяси жүйенің қалыптасуын көрсетті. Түрік қағанатынан бастап Қыпшақ хандығына дейінгі мемлекеттер бір-бірін алмастырып, далалық өркениетті жаңа деңгейге көтерді. Олардың әрқайсысы аумақтық билікке, сауда жолдарына және мәдени дамуға өзіндік үлес қосты. Осы мұра кейін қазақ халқының тарихи қалыптасуына негіз болды.
Презентоша сгенерирует презентацию по любой теме за минуту — бесплатно.
Создать презентацию