Презентация на тему «Қазақстанда адам және азамат құқықтарын қорғау»

Слайд 1

Қазақстанда адам және азамат құқықтарын қорғау

Слайд 2

Құқықтық негіздер

Қазақстан Республикасының Конституциясында адам құқықтары мен бостандықтары танылады және оларға кепілдік беріледі, ал олар әркімге тумысынан тиесілі әрі ажыратуға болмайтын құндылық деп белгіленген. Конституцияның 12-бабында адамның құқықтары мен бостандықтары абсолютті екені айтылып, олардың мазмұны мен қолданылуы осы қағидаға сай айқындалатыны көрсетілген. Бұл норма мемлекет үшін адамды, оның өмірін, ар-намысын және еркіндігін қорғауды басты міндет етеді.

Слайд 3

Қорғау тетіктері

Қазақстанда адам құқықтарын қорғау тек Конституциямен шектелмей, сот, прокуратура, ішкі істер органдары және Адам құқықтары жөніндегі уәкіл арқылы іске асады. Уәкіл лауазымы 2002 жылғы 19 қыркүйектегі жарлықпен енгізіліп, азаматтардың бұзылған құқықтарын қалпына келтіруге бағытталды. 2024 жылы отбасылық зорлық-зомбылықты қылмыс ретінде қарастыратын заң қабылданып, соққы беру мен жеңіл дене жарақаты үшін жауапкершілік күшейтілді.

Слайд 4

Азаматтық бостандықтар

Азаматтардың негізгі бостандықтарына сөз айту, бірлестік құру, бейбіт жиналыс өткізу және еңбек ету құқығы жатады. 2021 жылғы 10 маусымда Қазақстан Президенті адам құқықтары жөніндегі кейінгі шараларды айқындап, сөз бостандығы мен бірлестіктер бостандығын басым бағыттардың қатарына енгізді. Сондай-ақ еңбек саласында әркімнің еңбек қабілетін еркін пайдалануы және мамандық таңдау мүмкіндігі заңмен қорғалады.

Слайд 5

Заңмен шектеу

Адам мен азаматтың құқықтары мен бостандықтары тек заңмен және тек қажетті шамада ғана шектелуі мүмкін. Мұндай шектеулер конституциялық құрылысты, қоғамдық тәртіпті, халықтың денсаулығын және имандылығын қорғау мақсатымен енгізіледі. Яғни мемлекет қауіпсіздікті қамтамасыз ете отырып, жеке адамның еркіндігін негізсіз шектемеуі тиіс.

Слайд 6

Халықаралық өлшем

Қазақстандағы құқықтарды қорғау халықаралық адам құқықтары жүйесімен де тығыз байланысты, өйткені 1948 жылы 10 желтоқсанда БҰҰ Бас Ассамблеясы Адам құқықтарының жалпыға бірдей декларациясын қабылдады. Осы құжат адам құқықтарын бүкіл әлемде қорғалуы тиіс негізгі құндылық ретінде бекітті. Қазақстан да ұлттық заңнамасын осы халықаралық қағидалармен үйлестіруге ұмтылады.

Слайд 7

Қорытынды

Қазақстанда адам мен азаматтың құқықтары мен бостандықтарын қорғаудың негізі Конституцияда бекітіліп, оны сот, уәкіл және басқа мемлекеттік тетіктер толықтырады. 2002 жылдан бері уәкіл институты, ал 2024 жылғы заңдар қорғау жүйесін нақты күшейтті. Демек, құқықтарды сақтау тек заң мәтіні емес, күнделікті мемлекеттік тәжірибе арқылы да жүзеге асады.