Презентация на тему «Тең үдемелі қозғалыс»

Слайд 1

физика сабағы тең үдемелі қозғалыс тақырыбына презентация постер жасап берщ

Слайд 2

Теңүдемелі қозғалыс

Теңүдемелі қозғалыс — бұл дененің жылдамдығы тең уақыт аралықтарында бірдей шамаға өзгеріп отыратын қозғалыс. Егер жылдамдық арта берсе, ол үдемелі қозғалыс, ал кемісе — теңбаяулайтын қозғалыс деп аталады. Мұнда негізгі шама — үдеу, оның өлшем бірлігі м/с².

Слайд 3

Қозғалыс Белгілері

Теңүдемелі қозғалыста жылдамдық әр секунд сайын бірдей өседі немесе бірдей кемиді. Мысалы, таудан сырғанаған шана немесе еңіс бойымен қозғалған дене осындай қозғалысқа жатады. Егер бастапқы жылдамдық пен үдеу бағыты бірдей болса, дене барған сайын тезірек қозғалады.

Слайд 4

Үдеу Ұғымы

Үдеу — жылдамдықтың уақыт бойынша өзгеру шапшаңдығын көрсететін векторлық шама. Ол \(a=\frac{v-v_0}{t}\) формуласы арқылы анықталады, мұнда \(v_0\) — бастапқы жылдамдық, \(v\) — соңғы жылдамдық, \(t\) — уақыт. Үдеу бағыты жылдамдықтың өзгеру бағытымен сәйкес келеді.

Слайд 5

Негізгі Формула

Теңүдемелі түзусызықты қозғалыста жылдамдықтың уақытқа тәуелділігі \(v=v_0+at\) түрінде жазылады. Бұл формула дененің белгілі бір уақыттан кейін қандай жылдамдыққа жететінін табуға мүмкіндік береді. Егер \(a=0\) болса, қозғалыс бірқалыпты болады, яғни жылдамдық өзгермейді.

Слайд 6

Орын Ауыстыру

Теңүдемелі қозғалыста орын ауыстыру \(s=v_0t+\frac{at^2}{2}\) формуласымен табылады. Бұл теңдеу уақыт артқан сайын жүрілген жолдың да жылдамырақ өсетінін көрсетеді. Сондықтан мұндай қозғалыста график түзу сызық емес, қисық сипат алады.

Слайд 7

График Түсінігі

Жылдамдықтың уақытқа тәуелді графигі теңүдемелі қозғалыста түзу сызық түрінде болады. Графиктің көлбеулігі үдеудің мәнін көрсетеді, ал сызықтың жоғары көтерілуі жылдамдықтың артуын білдіреді. Осы график арқылы қозғалыстың қалай өзгеретінін көзбен оңай байқауға болады.

Слайд 8

Қолданылуы

Теңүдемелі қозғалыс физикада ғана емес, күнделікті өмірде де жиі кездеседі. Автокөліктің орнынан қозғалып, біртіндеп жылдамдық алуы немесе доптың құлауы осыған мысал бола алады. Бұл ұғым 9-сынып пен 10-сынып физика курсында кинематика тақырыбында қарастырылады.

Слайд 9

Қорытынды

Теңүдемелі қозғалыс дененің жылдамдығы уақыт бойынша бірдей шамаға өзгеретінін сипаттайды. Оның негізгі шамалары — жылдамдық, үдеу және орын ауыстыру, ал басты теңдеулері қозғалысты есептеуге мүмкіндік береді. Бұл тақырып табиғаттағы және техникадағы көптеген қозғалыстарды түсіндіруде қолданылады.